Vi phạm luật giao thông không chỉ tiềm ẩn nguy cơ tai nạn mà còn dẫn đến những hình phạt hành chính nghiêm khắc, điển hình là việc bị tước quyền sử dụng hoặc tạm giữ giấy phép lái xe ô tô. Nghị định 100/2019/NĐ-CP đã cập nhật nhiều quy định mới về những lỗi bị giữ bằng lái xe ô tô, mà mọi tài xế cần nắm rõ để tuân thủ và đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông.
Các Nhóm Lỗi Vi Phạm Bị Tước Giấy Phép Lái Xe Ô Tô
Hệ thống pháp luật về giao thông đường bộ tại Việt Nam, đặc biệt là Nghị định 100/2019/NĐ-CP và các sửa đổi bổ sung, quy định rõ ràng các hành vi vi phạm có thể khiến người điều khiển phương tiện bị tạm giữ bằng lái xe ô tô. Mức độ nghiêm trọng của lỗi vi phạm sẽ quyết định thời gian mà tài xế bị tước quyền sử dụng giấy phép lái xe. Dưới đây là phân loại chi tiết các nhóm lỗi theo thời gian tạm giữ cụ thể.
Thời Gian Tạm Giữ 1-3 Tháng
Theo quy định hiện hành, tài xế có thể bị tạm giữ giấy phép lái xe (GPLX) ô tô trong khoảng thời gian từ 1 đến 3 tháng nếu mắc các lỗi như vượt đèn vàng hoặc vượt đèn đỏ tại nút giao. Việc chạy xe vượt quá tốc độ quy định từ 20 km/h đến 35 km/h cũng nằm trong nhóm vi phạm này. Ngoài ra, không tuân thủ hiệu lệnh của cảnh sát giao thông khi đang làm nhiệm vụ, hay điều khiển xe đi ngược chiều trên đường một chiều hoặc đường có biển báo “Cấm đi ngược chiều” cũng sẽ bị xử phạt tương tự. Các hành vi như không chấp hành quy định về việc dừng xe, đỗ xe trên đường cao tốc, hoặc có nồng độ cồn nhưng chưa vượt quá 0.25 mg/lít khí thở (hoặc chưa vượt quá 50mg/100ml máu) cũng dẫn đến việc tạm giữ bằng lái xe. Cuối cùng, việc gây cản trở hoặc không nhường đường cho các loại xe ưu tiên đang phát tín hiệu đi làm nhiệm vụ cũng là một lỗi bị tước giấy phép lái xe trong khoảng thời gian này.
Thời Gian Tạm Giữ 2-4 Tháng
Đối với những vi phạm có mức độ nghiêm trọng hơn, thời gian tước quyền sử dụng giấy phép lái xe có thể kéo dài từ 2 đến 4 tháng. Điển hình là lỗi chạy xe ô tô vượt quá tốc độ quy định trên 35 km/h, đây là hành vi đặc biệt nguy hiểm, đe dọa an toàn giao thông và là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến các vụ tai nạn nghiêm trọng. Việc tài xế xe khách thực hiện hành vi đón hoặc trả khách trên các tuyến đường cao tốc cũng bị xử phạt nặng và có thể bị giữ bằng lái xe do tiềm ẩn nguy cơ gây ùn tắc và tai nạn trên làn đường tốc độ cao. Một lỗi rất nghiêm trọng khác trong nhóm này là khi xe gây tai nạn giao thông mà tài xế không dừng lại, không giữ nguyên hiện trường vụ tai nạn, không tham gia cấp cứu người bị nạn, không đến trình báo cơ quan có thẩm quyền, hoặc cố tình bỏ trốn sau khi gây tai nạn. Hành vi này không chỉ vi phạm luật giao thông mà còn vi phạm đạo đức và pháp luật hình sự tùy mức độ.
Thời Gian Tạm Giữ 3-5 Tháng
Nồng độ cồn luôn là một trong những yếu tố được kiểm soát chặt chẽ khi điều khiển phương tiện giao thông. Người điều khiển xe ô tô bị phát hiện có nồng độ cồn trong khí thở vượt quá 0.25 mg/lít đến 0.4 mg/lít, hoặc trong máu vượt quá 50 mg/100ml đến 80 mg/100ml sẽ phải đối mặt với hình phạt tước quyền sử dụng giấy phép lái xe trong khoảng thời gian từ 3 đến 5 tháng, kèm theo các mức phạt tiền theo quy định của Nghị định 100. Đây là mức phạt cho thấy sự nghiêm khắc của pháp luật đối với hành vi lái xe khi đã sử dụng rượu, bia, tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn cao.
Xem Thêm Bài Viết:- Chọn Xe Tay Ga Phù Hợp Để Di Chuyển An Toàn
- Kinh nghiệm lái xe đường ngập an toàn hiệu quả
- Những Vấn Đề Cần Biết Khi Mua Xe Hybrid
- Khám Phá Toàn Diện Xe Tải Số Tự Động Isuzu NMR 200
- Kinh nghiệm di chuyển xe Đà Lạt Quy Nhơn an toàn, tiện lợi
Thời Gian Tạm Giữ 4-6 Tháng
Một số hành vi vi phạm nghiêm trọng khác cũng có thể dẫn đến việc bị giữ bằng lái xe ô tô trong thời gian dài hơn, từ 4 đến 6 tháng. Đây bao gồm việc không chấp hành yêu cầu kiểm tra nồng độ cồn hoặc chất ma túy của cảnh sát giao thông hoặc người thi hành công vụ có thẩm quyền. Hành vi chống đối hoặc từ chối kiểm tra này bị xem là rất nghiêm trọng. Việc điều khiển xe chạy ngược chiều hoặc lùi xe trên đường cao tốc cũng là một lỗi cực kỳ nguy hiểm, có thể gây ra tai nạn liên hoàn thảm khốc và bị xử phạt nghiêm khắc với mức tước bằng lái xe từ 4 đến 6 tháng. Ngoài ra, người điều khiển xe có nồng độ cồn cao hơn 0.4 mg/lít khí thở hoặc cao hơn 80 mg/100ml máu (ở mức chưa bị phạt kịch khung 22-24 tháng) cũng thuộc nhóm bị tạm giữ giấy phép lái xe trong khoảng thời gian này.
Thời Gian Tạm Giữ 22-24 Tháng (Mức Cao Nhất)
Mức tước giấy phép lái xe cao nhất, lên đến 22 đến 24 tháng, áp dụng cho những trường hợp vi phạm đặc biệt nghiêm trọng liên quan đến nồng độ cồn. Đó là khi người điều khiển xe ô tô có nồng độ cồn trong khí thở vượt quá 0.4 mg/lít hoặc trong máu vượt quá 80 mg/100ml ở mức cao nhất theo quy định tại Nghị định 100. Mức này thường đi kèm với tình tiết tăng nặng hoặc mức độ vi phạm rất cao. Bên cạnh việc bị giữ bằng lái xe trong thời gian rất dài này, người vi phạm còn phải chịu mức phạt hành chính rất nặng, có thể lên tới từ 30 triệu đến 40 triệu đồng theo quy định. Đây là mức phạt thể hiện tính răn đe cao của pháp luật đối với hành vi điều khiển phương tiện khi đã sử dụng rượu, bia, nhằm hạn chế tối đa các vụ tai nạn giao thông do rượu bia gây ra.
Quy Định Khác Liên Quan Đến Giấy Phép Lái Xe Bị Tạm Giữ
Ngoài việc nắm rõ những lỗi bị giữ bằng lái xe ô tô và thời gian bị tước quyền sử dụng, tài xế cũng cần hiểu các quy định pháp lý liên quan đến quá trình tạm giữ giấy phép lái xe. Việc hiểu rõ các quy định này giúp người vi phạm biết được quyền và nghĩa vụ của mình, cũng như các bước cần thực hiện để giải quyết hậu quả của vi phạm hành chính.
Thời Hạn Tạm Giữ Bằng Lái Xe Là Bao Lâu?
Theo Khoản 8 Điều 125 của Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012, thời gian cơ quan chức năng được phép tạm giữ tang vật, phương tiện vi phạm hành chính, trong đó có cả giấy phép lái xe, theo thủ tục hành chính thông thường là 7 ngày làm việc. Thời hạn này được tính kể từ ngày cơ quan có thẩm quyền thực tế tạm giữ giấy phép lái xe. Tuy nhiên, trong những trường hợp vụ việc có nhiều tình tiết phức tạp, cần thời gian để xác minh từ nhiều nguồn, cơ quan, đơn vị khác nhau (ví dụ như xác minh thông tin chủ xe, thông tin người điều khiển, hoặc các tình tiết liên quan đến vụ việc), thì thời hạn tạm giữ GPLX có thể được kéo dài thêm. Dù vậy, tổng thời gian tạm giữ tối đa sẽ không vượt quá 30 ngày theo quy định của luật. Đây là khung thời gian pháp lý để cơ quan chức năng hoàn tất hồ sơ, điều tra làm rõ các tình tiết liên quan nếu có và ra quyết định xử phạt cuối cùng.
Có Được Lái Xe Khi Bằng Lái Đang Bị Tạm Giữ?
Một câu hỏi thường gặp là liệu người vi phạm có được tiếp tục điều khiển xe ô tô trong thời gian giấy phép lái xe đang bị tạm giữ hay không. Theo quy định hiện hành tại Khoản 2 Điều 82 Nghị định 100/2019/NĐ-CP, trong thời gian GPLX bị tạm giữ theo thủ tục hành chính để chờ ra quyết định xử phạt, người vi phạm vẫn được coi là có bằng lái và về mặt lý thuyết, vẫn có thể điều khiển xe. Cơ quan tạm giữ sẽ cấp cho người vi phạm một giấy hẹn để đến giải quyết vụ việc và nhận lại giấy tờ. Tuy nhiên, cần hết sức lưu ý điểm quan trọng này: nếu sau thời hạn ghi trong biên bản hoặc giấy hẹn đến giải quyết vụ việc vi phạm, người vi phạm không đến nộp phạt theo quy định để nhận lại bằng lái xe bị giữ, và vẫn tiếp tục điều khiển phương tiện tham gia giao thông, thì sẽ bị coi là không có giấy phép lái xe. Khi đó, họ sẽ bị xử phạt hành chính theo lỗi điều khiển xe không có GPLX, với mức phạt được quy định cụ thể tại Khoản 2 Điều 82 Nghị định 100/2019/NĐ-CP, thường là mức phạt rất nặng. Do đó, việc tuân thủ thời hạn nộp phạt và lấy lại bằng lái là cực kỳ quan trọng để tránh phát sinh thêm vi phạm và mức phạt nặng hơn.
Câu Hỏi Thường Gặp
Ngoài các lỗi trên, còn lỗi nào khác bị giữ bằng lái xe ô tô không?
Nghị định 100/2019/NĐ-CP và các sửa đổi bổ sung quy định rất nhiều lỗi vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Danh sách các lỗi dẫn đến tạm giữ giấy phép lái xe ô tô được liệt kê trong bài là những lỗi phổ biến và có khung thời gian tạm giữ cụ thể được quy định trong Nghị định. Tuy nhiên, còn một số lỗi nghiêm trọng khác có thể dẫn đến việc bị tước quyền sử dụng GPLX theo quy định của pháp luật, ví dụ như điều khiển xe mà trong cơ thể có chất ma túy, gây tai nạn giao thông không dừng lại, cố tình gây cản trở giao thông nghiêm trọng, hoặc các vi phạm hành chính lặp lại nhiều lần có hệ thống theo quy định. Để có thông tin đầy đủ và chính xác nhất, bạn nên tham khảo trực tiếp văn bản pháp luật gốc là Nghị định 100/2019/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn liên quan.
Thời gian tạm giữ bằng lái xe có thể kéo dài tối đa bao lâu?
Theo quy định tại Khoản 8 Điều 125 của Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012, thời gian tạm giữ giấy tờ, vật chứng vi phạm hành chính (bao gồm cả giấy phép lái xe) theo thủ tục hành chính thông thường là 7 ngày làm việc, tính từ ngày tạm giữ thực tế. Tuy nhiên, trong các trường hợp phức tạp cần điều tra, xác minh thêm các tình tiết liên quan, thời hạn này có thể được kéo dài nhưng không được vượt quá 30 ngày. Đối với các vụ việc đặc biệt nghiêm trọng hoặc có dấu hiệu tội phạm, thời hạn tạm giữ có thể tuân theo các quy định khác của pháp luật tố tụng hình sự.
Làm sao để lấy lại bằng lái xe sau khi bị tạm giữ?
Để lấy lại giấy phép lái xe ô tô bị tạm giữ, người vi phạm cần thực hiện nghĩa vụ nộp phạt hành chính theo quyết định xử phạt của cơ quan chức năng (thường là Cảnh sát giao thông đã lập biên bản). Quyết định xử phạt sẽ ghi rõ mức phạt tiền và thời gian bị tước quyền sử dụng GPLX (nếu có). Sau khi đã nộp phạt xong tại kho bạc nhà nước hoặc ngân hàng được ủy nhiệm thu phạt (có biên lai/giấy xác nhận nộp phạt), người vi phạm mang theo giấy tờ tùy thân, biên bản vi phạm, quyết định xử phạt và biên lai nộp phạt đến đúng địa điểm và thời gian ghi trong giấy hẹn để nhận lại bằng lái xe của mình. Việc chậm trễ trong việc nộp phạt và nhận lại bằng lái sau thời hạn hẹn có thể dẫn đến việc bị xử phạt thêm lỗi điều khiển xe không có GPLX như đã đề cập ở trên.
Nắm vững những lỗi bị giữ bằng lái xe ô tô là điều cần thiết để mỗi tài xế tự giác chấp hành luật giao thông, bảo vệ an toàn cho bản thân và cộng đồng. Tuân thủ các quy định, đặc biệt là về tốc độ, nồng độ cồn, và hiệu lệnh của người điều khiển giao thông, sẽ giúp bạn tránh được những rắc rối pháp lý và việc bị tạm giữ giấy phép lái xe. Hãy luôn lái xe an toàn và có trách nhiệm. Tìm hiểu kiến thức lái xe hữu ích tại Học Lái Xe Thành Công.
